SAĞLIĞIMIZ VE VİTAMİNLER

31.03.2020 12:27:56

Beslenme uzmanı Gülden Kılınç ile vitaminlerin dünyasını keşfettik.

C vitamini

Bağışıklık sistemimizi destekleyen güçlü bir antioksidan olup suda çözünen bir vitamin. Günlük olarak beslenmemiz ile alınması gereken vitaminlerin başında geliyor. C vitamini antioksidan özelliği nedeniyle serbest radikallerle reaksiyona girerek hücre zarını hasardan korur. Kemiklerin, diş etlerinin, kan damarlarının sağlıklı kalmasını sağlar ve demirin emilimini de arttırır. C vitamini hava ile temas ettiğinde çok hızlı bozulduğu için taze sebze ve meyvelerin tüketileceği zaman hazırlanması şart. Besinlerde en çok C vitamini; maydanoz, biber, roka, Brüksel lahanası, brokoli, dereotu, karalahana, tere, çilek, kızılcık, kivi, portakal, limon, mandalina, greyfurt ve domateste buluyor.

A vitamini

Yağda eriyen bir vitamin olmakla birlikte; bağışıklık sistemimizi destekler, enfeksiyonlara karşı vücudumuzu korur, serbest radikallerle savaşır. Hayvansal ve bitkisel besinlerde bol miktarda bulunur. Eksikliğinde bağışıklık sistemiz zayıflar. Beslenmemizde A vitamini içeren besinlere sıklıkla yer vermeliyiz. A vitamini et, yumurta, süt peynir, balık  gibi hayvansal gıdaların hepsinde bulunurken, bitkisel gıdalarda ise balkabağı, domates, kayısı, şeftali, havuç, yeşil yapraklı sebzeler, kırmızı biber, domates, kavun, karpuz gibi besinlerde bulunur.

E vitamini

Çok güçlü bir antioksidan olup, hücre zarını koruyucu etkisi olan yağda çözünen bir vitamindir. E vitamini büyüme, üreme, çeşitli hastalıkların önlenmesi ve dokuların bütünlüğünün korunması gibi vücut fonksiyonları için gerekli. Doğada birçok besinde bulunduğu için eksikliğine pek rastlanmaz. En çok ceviz, fındık, badem, ay çekirdeği, kabak çekirdeği, haşhaş tohumu, susam gibi yağlı tohumlarda, tahıllarda, baklagillerde, zeytinyağı, ayçiçeği yağı gibi bitkisel yağlarda, yumurta, kaymak ve peynirde bulunur.

Selenyum

Canlıların üreme ve büyümeleri için gerekli temel bir element.  Vücudun enfeksiyon ve inflamasyon durumlarına direnç geliştirmesinde ve var olan bir hastalığın iyileşme süreçlerinde bağışıklık sistemin önemli bir parçasıdır. Vücut metabolizmasında bir antioksidan olarak hareket ederek erken yaşlanmayı önlemeye yardımcı olur. Son yıllarda yapılan çalışmalar selenyum eksikliğinin yaşlanma, kanser, insülin direnci, diyabet, bir takım hastalıklar, , bağışıklık sistem hastalıklarıyla ile ilişkili olabileceğini gösteriyor. Selenyumdan zengin besinler; brezilya cevizi, yumurta, susam, balık, yeşil mercimek ve kuru baklagiller.

Çinko

Bağışıklık sistemimiz için çok önemli bir mineral. C vitamini gibi direkt antiviral etkinliğe sahip. Soğuk algınlığına neden olan virüslere de etkindir.  Vücutta 300’den fazla enzimin fonksiyonu için gerekli. Çinko bağışıklık sistemini de çok yönlü etkiler. Çinko eksikliğinde enfeksiyonlara yatkınlık oluşur. Yaraların iyileşmesi için gerekli bir element olup; enfeksiyonlara karşı direnç oluşmasında da çinkonun katkısı bulunmaktadır. Ayrıca Timus hormonları, insülin, büyüme hormonu gibi birçok hormonun oluşumunda görev alır. En çok bulunduğu besinler; kabak çekirdeği, siyah susam, ayçiçeği tohumu, tahin, et, yumurta , mantar, deniz ürünleri, buğday tohumu, sakatatlar ve kuruyemişler.

Magnezyum

İnsan vücudunda hayati önem taşıyan bir elementtir. Bağışıklık sistemi, kemik  ve beyin sağlığı için oldukça önemli. En çok bulunduğu besinler; kabak çekirdeği, haşhaş tohumu, siyah susam, tahin, keten tohumu, fındık,ceviz,badem gibi kuruyemişler , yeşil mercimek, kuru fasulye gibi kuru baklagiller, domates, avokado,muz, ıspanak, dereotu, nane, buğday, yulaf çavdar gibi tahıllarda magnezyum içerir.

Demir

Eksikliği ülkemizde sık görülen, vücudumuz için çok önemli olan bir mineral. Demir eksikliği bağışıklık sistemi hücrelerinin çalışmasını olumsuz etkiler. Bu nedene demir eksikliği olan kişiler hastalıklara daha yatkın olurlar.  Demirden zengin besinlerin C vitamini içeren besinlerle birlikte tüketilmesi demir emilimini arttırır. En çok bulunduğu besinler;  sakatatlar, kırmızı et, deniz mahsulleri, yumurta,  susam, kuru baklagiller ve koyu yeşil yapraklı sebzeler.

PAYLAŞ